Na dziedzińcu Wzgórza Zamkowego można oglądać wystawę poświęconą mieszkańcom Kielc, którzy w 1926 roku podpisali Deklarację Podziwu i Przyjaźni dla Stanów Zjednoczonych. W wyjątkowym dokumencie znalazły się nazwiska ponad 4 000 Kielczanek i Kielczan. Ekspozycja to okazja, by poszukać śladów swoich przodków i poznać historię miasta sprzed stu lat.
Deklaracja powstała w 1926 roku, w związku ze 150. rocznicą uzyskania niepodległości przez Stany Zjednoczone. Była wyrazem wdzięczności za amerykańską pomoc w odzyskaniu przez Polskę niepodległości oraz wsparcie humanitarne i gospodarcze udzielane po I wojnie światowej.
Pod dokumentem podpisywali się przedstawiciele różnych środowisk i grup społecznych – od władz państwowych i samorządowych, przez duchownych, nauczycieli, studentów i rzemieślników, aż po uczniów i najmłodsze dzieci. W akcję zaangażowali się obywatele różnych narodowości mieszkający w Polsce.
Zebrane podpisy trafiły do 111 tomów, które polska delegacja przekazała prezydentowi USA Calvinowi Coolidge’owi. Przez dziesięciolecia księgi pozostawały zapomniane. W połowie lat 90. XX wieku odkryli je pracownicy Biblioteki Kongresu Stanów Zjednoczonych mający polskie korzenie.
W 2015 roku Fundacja Ośrodka KARTA rozpoczęła projekt „Klasa 1926”, którego celem była digitalizacja zbiorów i udostępnienie ich w internecie. Na portalu Polska1926.pl można przeglądać skany dokumentów i wyszukiwać nazwiska osób, które złożyły podpisy. Baza obejmuje już blisko 1,3 miliona nazwisk, choć część zapisów nadal czeka na odczytanie.
Kieleckie ślady w historycznym dokumencie
Wystawa przygotowana wspólnie przez Fundację Ośrodka KARTA i Muzeum Historii Kielc koncentruje się na lokalnej historii. Prezentuje karty Deklaracji z podpisami mieszkańców miasta, dzięki którym można przyjrzeć się osobom tworzącym przedwojenne Kielce – urzędnikom, przedstawicielom instytucji, nauczycielom i uczniom.
Podczas spotkania towarzyszącego wystawie wieloletni pracownik Muzeum Historii Kielc, historyk i muzealnik Leszek Dziedzic przybliżył kieleckie ślady w dokumencie. Zwrócił uwagę, że podpisy pozwalają spojrzeć na społeczeństwo z 1926 roku jak na swoistą fotografię mieszkańców tamtego okresu. Wśród osób wymienionych w deklaracji są przedstawiciele ówczesnych władz miasta i województwa, a także uczniowie kieleckich szkół.
– Wśród podpisów pod Deklaracją Podziwu i Przyjaźni dla Stanów Zjednoczonych z 1926 roku można znaleźć wiele osób związanych z Kielcami. Są wśród nich przedstawiciele władz wojewódzkich i miejskich, m.in. wojewoda Ignacy Manteuffel, prezydent Kielc Mieczysław Łukasiewicz oraz wiceprezydent Franciszek Wilczyński, a także urzędnicy, duchowni i wojskowi. Szczególnie interesujące są jednak wpisy szkolne, dzięki którym można odnaleźć nazwiska uczniów, nauczycieli i osób związanych z historią miasta, a niekiedy także ich rodzin – powiedział Leszek Dziedzic.
Odnalezienie konkretnego nazwiska nie zawsze jest jednak proste. Część rękopisów została już przepisana i wprowadzona do internetowej bazy, ale niektóre zapisy mogą być trudne do odczytania lub błędnie zindeksowane. Dlatego brak nazwiska w wynikach wyszukiwania nie musi oznaczać, że dana osoba nie podpisała deklaracji.
Wystawa jest częścią projektu „Historia bliska – lokalne partnerstwa dla pamięci”, realizowanego przez Fundację Ośrodka KARTA. Inicjatywa pokazuje, jak historia rodzinna i lokalna uzupełnia wiedzę o przeszłości całego kraju.
Materiał został pobrany ze źródła: Urząd Miasta Kielce – kielce.eu.
Link do materiału źródłowego: https://kielce.eu/pl/aktualnosci/kielczanie-sprzed-wieku-dla-ameryki-nowa-ekspozycja-na-wzgorzu-zamkowym.html
Treści i grafiki należą do ich autorów.

















